Gevaarherkenning is het onderdeel van het theorie-examen waarbij je niet toetst wat je wéét, maar hoe je kíjkt. Je ziet een verkeerssituatie vanuit de bestuurdersplaats en kiest wat jij zou doen: remmen, gas loslaten of niets doen. Sinds april 2025 gebeurt dat met korte animatiefilmpjes, verweven door het hele examen.
De drie antwoorden — en wanneer je welke kiest
Remmen kies je bij direct gevaar: je moet je snelheid nu flink verminderen of kunnen stoppen. Denk aan een kind dat achter een bal aan de straat op rent, een voetganger op een zebrapad vlak voor je, of een voorganger die plotseling hard remt.
Gas loslaten kies je bij mógelijk gevaar: er kan iets gebeuren, maar het gebeurt nog niet. Je vermindert alvast snelheid en bent voorbereid. Denk aan een bal die de straat op rolt (het kind zie je nog niet), een bus bij een halte waar mensen kunnen oversteken, of geparkeerde auto’s waar portieren open kunnen gaan.
Niets doen kies je als de situatie veilig is en blijft: goed zicht, geen weggebruikers die jouw pad kunnen kruisen, niets dat verandering aankondigt. Veel kandidaten durven dit antwoord niet te kiezen — maar overdreven remmen zonder reden is óók fout (en gevaarlijk voor achterliggers).
Waar je op moet letten: de signalen
Het CBR verstopt aanwijzingen in het beeld. Scan altijd op: kwetsbare deelnemers (kinderen, ouderen, fietsers — beweegt er iets tussen geparkeerde auto’s?), zichtbeperkingen (bus, vrachtwagen, bocht, heg: wat kan daarachter vandaan komen?), weer en licht (regen, mist, laagstaande zon = eerder gas los), gedrag van anderen (knipperlichten, remlichten, een twijfelende voetganger aan de stoeprand) en de weg zelf (versmalling, spoorwegovergang, uitrit).
De denkregel die bijna altijd werkt
Vraag jezelf af: kan er binnen twee seconden iets of iemand op mijn pad komen? Zie je het gevaar al concreet → remmen. Kan het ontstaan maar zie je het nog niet → gas loslaten. Is beide niet aan de orde → niets doen. Met deze ene vraag beantwoord je het merendeel van de gevaarherkenningsvragen correct.
Hoe het op het examen werkt sinds 2025
Vroeger was gevaarherkenning een apart blok van 25 fotovragen. Sinds het vernieuwde examen (april 2025) zitten de situaties als animaties verspreid tussen de andere vragen, binnen dezelfde slaaggrens van 44 van de 50. De denkwijze is onveranderd: kijken, inschatten, kiezen.
Zo train je het effectief
Gevaarherkenning leer je niet uit een boek — het is patroonherkenning en die bouw je op door volume: honderden situaties beoordelen en bij elke fout begrijpen wélk signaal je miste. Oefen daarom met beeldvragen waarbij je uitleg krijgt per antwoord, en let in het dagelijks verkeer (ook als fietser) bewust op de signalen hierboven. Na een week zie je ze overal — precies wat het examen toetst.
Veelgestelde vragen
Wat is het verschil tussen remmen en gas loslaten?
Remmen = direct en concreet gevaar, nu snelheid verminderen. Gas loslaten = potentieel gevaar, voorbereid zijn zonder al te remmen. De vraag is steeds: zie ik het gevaar al, of kan het alleen nog ontstaan?
Hoeveel gevaarherkenningsvragen krijg ik?
Sinds april 2025 is er geen vast aantal meer: de situaties zitten als animaties verspreid door de 50 examenvragen.
Is niets doen ooit het juiste antwoord?
Ja, regelmatig. Als de situatie veilig is, is onnodig remmen fout. Durf niets doen te kiezen wanneer je geen enkel signaal van gevaar ziet.
Train je blik met 106 gevaarherkenningsvragen
Echte situatiefoto’s, de vaste drie antwoorden, en uitleg welk signaal je miste.
Lees ook: voorrangsregels · is het examen moeilijk? · ADAS-vragen (2026)